ગુજરાત રાજ્ય પરીક્ષા બોર્ડ (SEB), ગાંધીનગર દ્વારા સરકારી પ્રાથમિક શાળાઓમાં મુખ્ય શિક્ષક (વર્ગ-૩) ની જગ્યાઓ પર બઢતી આપવા માટે “મુખ્ય શિક્ષક અભિયોગ્યતા કસોટી-૨૦૨૬ (Special Competitive Examination for Promotion to the Post of Head Teacher)” ની સત્તાવાર જાહેરાત કરવામાં આવી છે.
આ ખાસ સ્પર્ધાત્મક (Semi Direct) પરીક્ષાના આવેદનપત્રો ભરવાની મુદત તથા પરીક્ષાની તારીખમાં રાજ્ય પરીક્ષા બોર્ડ દ્વારા મહત્વનો વધારો કરવામાં આવ્યો છે. પ્રાથમિક શિક્ષક મિત્રો માટે આ સુવર્ણ તક છે. ચાલો, આ ભરતી પરીક્ષાની તમામ વિગતો સરળ ભાષામાં સમજીએ.
HTAT Notification 2026 પરીક્ષા કાર્યક્રમ: જૂની તારીખ vs નવી લંબાયેલી તારીખની સરખામણી
શિક્ષણ વિભાગ દ્વારા આપવામાં આવેલી સ્પષ્ટતા બાદ રાજ્ય પરીક્ષા બોર્ડે તારીખ ૧૭/૦૯/૨૦૨૬ ના પરિપત્રથી ફોર્મ ભરવાની મુદત અને પરીક્ષાની તારીખમાં ફેરફાર કરેલ છે. ઉમેદવારો સરળતાથી સમજી શકે તે માટે પહેલાંની તારીખો અને હાલની નવી તારીખો નીચેના કોષ્ટકમાં દર્શાવેલ છે:
| ક્રમ | વિગત | અગાઉની તારીખ (જાહેરનામા મુજબ) | હાલની નવી લંબાયેલી તારીખ (આખરી) |
| ૧ | ઓનલાઈન રજીસ્ટ્રેશન ફોર્મ ભરવાનો સમયગાળો | ૧૧/૦૮/૨૦૨૬ થી ૨૫/૦૮/૨૦૨૬ | ૧૮/૦૯/૨૦૨૬ થી ૨૨/૦૯/૨૦૨૬ |
| ૨ | નેટ બેન્કિંગ મારફત ઓનલાઇન ફી ભરવાનો સમયગાળો | ૧૧/૦૮/૨૦૨૬ થી ૨૭/૦૮/૨૦૨૬ | ૧૮/૦૯/૨૦૨૬ થી ૨૩/૦૯/૨૦૨૬ |
| ૩ | પરીક્ષા યોજવાની તારીખ | ૦૪/૧૦/૨૦૨૬ (સંભવિત) | ૦૧/૧૧/૨૦૨૬ (રવિવાર) |
ખાસ નોંધ: જે ઉમેદવારોએ અગાઉ જાહેરાત સંદર્ભે ફોર્મ અને ફી ભરી દીધેલ છે, તેમણે ફરીથી ફોર્મ ભરવાની કે ફી ભરવાની જરૂર નથી. હવે તમામ ઉમેદવારો માટે આ પરીક્ષા ૧ નવેમ્બર ૨૦૨૬ ના રોજ જ યોજાશે.
HTAT Notification2026 મુદત વધારા સાથે શિક્ષણ વિભાગે આપેલા ૨ મોટા મહત્વના નિર્ણયો
રાજ્ય પરીક્ષા બોર્ડના તા. ૧૭/૦૯/૨૦૨૬ ના પરિપત્રમાં શિક્ષણ વિભાગના માર્ગદર્શન મુજબ નીચે મુજબની મહત્વપૂર્ણ છૂટછાટ આપવામાં આવી છે:
1. સ્નાતક હોવા અંગે મોટી રાહત: બઢતી માટેની અન્ય નિયત શરતો પૂર્ણ કરતા ફીડર કેડરના શિક્ષકોને તેમની લાગુ પડતી શૈક્ષણિક તથા સેવા લાયકાતના આધારે, તેઓ સ્નાતક છે કે નહીં તે ધ્યાને લીધા વિના પરીક્ષામાં બેસવા પાત્ર ગણવાના રહેશે.
2. જિલ્લા ફેરબદલી વાળા શિક્ષકો માટે તક: જે શિક્ષકોના જિલ્લા ફેરબદલીના હુકમ થયેલ છે પરંતુ વહીવટી કારણોસર વર્તમાન સમિતિમાંથી છૂટા કરાયા નથી, તેઓ તેમની નવી બદલીવાળી શિક્ષણ સમિતિના ઉમેદવાર તરીકે પરીક્ષામાં અરજી કરી શકશે અને પરીક્ષા આપી શકશે.
[ ઈમેજ પ્લેસહોલ્ડર ૨: રાજ્ય પરીક્ષા બોર્ડનો તારીખ વધારા અંગેનો ઓફિશિયલ પરિપત્ર (તા. ૧૭/૦૯/૨૦૨૬) ]
(બ્લોગમાં અહીં પરિપત્રનું સ્ક્રીનશોટ અથવા ઈમેજ દાખલ કરવી)
૩. કુલ ખાલી જગ્યાઓની વિગત (જિલ્લાવાર અને નગર સમિતિવાર)
ખાસ સ્પર્ધાત્મક (Semi Direct) પરીક્ષા અંતર્ગત બઢતી માટે કુલ ૩,૨૬૪ જગ્યાઓ ભરવામાં આવનાર છે:
| વિભાગ / સમિતિ | બિન અનામત (GEN) | અનુસૂચિત જાતિ (SC) | અનુસૂચિત જનજાતિ (ST) | કુલ જગ્યાઓ |
| જિલ્લા શિક્ષણ સમિતિઓ | ૨,૪૨૫ | ૨૦૯ | ૪૯૧ | ૩,૧૨૫ |
| નગર પ્રાથમિક શિક્ષણ સમિતિઓ | ૧૦૬ | ૦૮ | ૨૪ | ૧૩૮ |
| એકંદરે કુલ જગ્યાઓ | ૨,૫૩૨ | ૨૧૭ | ૫૧૫ | ૩,૨૬૪ |
(સૌથી વધુ જગ્યાઓ દાહોદ જિલ્લામાં ૩૧૭, કચ્છ જિલ્લામાં ૨૦૯, પંચમહાલ જિલ્લામાં ૨૦૪ અને બનાસકાંઠા જિલ્લામાં ૧૨૩ છે.)
HTAT Exam Pattern 2026 – પરીક્ષા પદ્ધતિ
કસોટીનું સ્વરૂપ: બહુવિકલ્પ સ્વરૂપની (Multiple Choice Questions – MCQs)
કુલ પ્રશ્નો: ૧૫૦
કુલ ગુણ: ૧૫૦ ગુણ (દરેક પ્રશ્નનો ૧ ગુણ)
કુલ સમય: સળંગ ૧૩૫ મિનિટ
પ્રશ્નપત્રનું માધ્યમ: ગુજરાતી
નેગેટિવ માર્કિંગ: આ પરીક્ષામાં કોઈપણ પ્રકારનું નકારાત્મક મૂલ્યાંકન (Negative Marking) નથી
પાસિંગ ગુણ (ક્વોલિફાઇંગ સ્ટાન્ડર્ડ):
HTAT Syllabus 2026 -વિગતવાર અભ્યાસક્રમ
કસોટીમાં સળંગ એક જ પ્રશ્નપત્ર રહેશે, જે નીચે મુજબ બે વિભાગોમાં વહેંચાયેલું રહેશે:
વિભાગ – ૧ : સામાન્ય અભ્યાસક્રમ (General Syllabus)
(સમય: ૪૫ મિનિટ | પ્રશ્નો: ૫૦ | ગુણ: ૫૦)
- ભારતની ભૂગોળ: ગુજરાતના વિશેષ સંદર્ભ સાથે ભૌતિક, આર્થિક, સામાજિક, કુદરતી સંસાધનો અને વસ્તી વિષયક બાબતો.
- ભારતનો ઇતિહાસ: ગુજરાતના વિશેષ સંદર્ભ સાથે.
- સામાન્ય માનસિક ક્ષમતા કસોટી: General Mental Ability Test.
- ભારતીય બંધારણ: મૂળભૂત અધિકારો, મૂળભૂત ફરજો અને રાજ્યનીતિના માર્ગદર્શક સિદ્ધાંતો.
- વિજ્ઞાન અને ટેકનોલોજી: સામાન્ય વિજ્ઞાન, પર્યાવરણ અને માહિતી અને પ્રત્યાયન તકનીકી (ICT).
- સાંપ્રત પ્રવાહો (Current Affairs): પ્રાદેશિક, રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય મહત્વની વર્તમાન ઘટનાઓ.
વિભાગ – ૨ : સંબંધિત વિષયોનો અભ્યાસક્રમ (Syllabus of Related Subjects)
(સમય: ૯૦ મિનિટ | પ્રશ્નો: ૧૦૦ | ગુણ: ૧૦૦)
૧. અધિનિયમો અને નિયમો:
- ધી ગુજરાત પ્રાયમરી એજ્યુકેશન એક્ટ, ૧૯૪૭.
- ધી બોમ્બે પ્રાયમરી એજ્યુકેશન રૂલ્સ, ૧૯૪૯.
- બાળકોનો મફત અને ફરજિયાત શિક્ષણનો અધિકાર અધિનિયમ, ૨૦૦૯ (RTE Act, 2009).
- બાળકોનો મફત અને ફરજિયાત શિક્ષણનો અધિકાર નિયમો, ૨૦૧૨ (RTE Rules, 2012).
- માહિતી મેળવવાનો અધિકાર અધિનિયમ, ૨૦૦૫ (RTI Act, 2005).
- પોક્સો એક્ટ, ૨૦૧૨ (POCSO Act, 2012) અને જુવેનાઇલ જસ્ટિસ એક્ટ, ૨૦૧૫ (JJ Act, 2015).
૨. શૈક્ષણિક નીતિઓ અને સંસ્થાઓ:
- ભારતમાં શિક્ષણ નીતિઓ અને રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ ૨૦૨૦ (NEP-2020).
- શિક્ષણ ક્ષેત્રે કામ કરતી રાજ્ય અને રાષ્ટ્રીય કક્ષાની સંસ્થાઓનું માળખું અને કાર્યો (NCERT, NIEPA/NUPA, NCTE, CBSE).
- પ્રાથમિક શિક્ષણ સંબંધિત કેન્દ્ર અને રાજ્ય સરકારની વિવિધ કલ્યાણકારી યોજનાઓ.
- શિક્ષણ ક્ષેત્રે વિવિધ સમિતિઓની ભલામણો.
- શિક્ષણ વિભાગના વિવિધ ઠરાવો, જાહેરનામાઓ અને નીતિઓ.
૩. વહીવટી સંચાલન અને નેતૃત્વ (Administrative Management):
- અધ્યાપન કૌશલ્યો, શિક્ષણમાં ટેકનોલોજીનો ઉપયોગ અને શિક્ષણમાં નવીનતા લાવવાની ક્ષમતા.
- આચાર્યનું માનસિક સ્વાસ્થ્ય, નવીન પદ્ધતિઓનું જ્ઞાન અને તેનું અમલીકરણ.
- ક્રિયાત્મક સંશોધન (Action Research), શાશ્વત અને સાર્વત્રિક મૂલ્યો.
- શાળા વ્યવસ્થાપન સમિતિ (SMC) ની રચના અને કામગીરી.
- શાળા નેતૃત્વ (School Leadership), શાળા સંચાલનના મૂળભૂત સિદ્ધાંતો, કાર્યો અને ફરજો.
- માહિતીનું વિશ્લેષણ અને અર્થઘટન કરવાની ક્ષમતા.
- પ્રાથમિક શાળાઓમાં મુખ્ય શિક્ષકની ભૂમિકા અને જવાબદારીઓ.
- શાળા સલામતી નીતિ (School Safety Policy).
૪. સેવાકીય નિયમો:
- ગુજરાત પંચાયત સેવા (શિસ્ત અને અપીલ) નિયમો, ૧૯૯૭.
- ગુજરાત પંચાયત (વર્તણૂક) નિયમો, ૧૯૯૮.
- ગુજરાત મુલ્કી સેવા (રજા) નિયમો, ૨૦૦૨.
૫. પેડાગોજી અને સાંપ્રત પ્રવાહો:
- શિક્ષણશાસ્ત્ર (Pedagogy) અને સંબંધિત ક્ષેત્રોમાં થયેલા તાજેતરના પ્રયોગો તેમજ વર્તમાન પ્રવાહો.
- શિક્ષણ સંબંધિત બંધારણીય જોગવાઈઓ.
પરીક્ષા ફી અને ઓનલાઇન અરજી પ્રક્રિયા
પરીક્ષા ફી:
SC / ST કેટેગરીના ઉમેદવારો માટે: રૂ. ૨૫૦/-
સામાન્ય (General) કેટેગરીના ઉમેદવારો માટે: રૂ. ૩૫૦/-
(ઓનલાઇન સર્વિસ ચાર્જ અલગથી રહેશે.)
HTAT Exam 2026 અરજી કરવાની રીત:
- સૌ પ્રથમ OJAS ની વેબસાઇટ પર જાઓ.
- “Apply Online” પર ક્લિક કરી HTAT પરીક્ષાનું ફોર્મ પસંદ કરો.
- વ્યક્તિગત અને શૈક્ષણિક વિગતો અંગ્રેજીમાં ભરી સેવ કરો.
- નિયત માપમાં પાસપોર્ટ સાઇઝ ફોટો અને સહી અપલોડ કરો (JPG ફોર્મેટ, મહત્તમ ૧૦ KB).
- વિગતો ચકાસીને અરજી કન્ફર્મ કરો અને કન્ફર્મેશન નંબર સાચવી રાખો.
- “Online Payment” વિકલ્પ દ્વારા ફી ભરીને ઇ-રસીદ (E-Receipt) ડાઉનલોડ કરી સાચવી રાખો.
HTAT Notification 2026 Download
| અગત્યની વિગત | સત્તાવાર લિંક / સંપર્ક |
| ઓનલાઇન ફોર્મ ભરવા માટેની વેબસાઇટ | OJAS Gujarat પોર્ટલ |
| પરીક્ષા બોર્ડની સત્તાવાર વેબસાઇટ | રાજ્ય પરીક્ષા બોર્ડ (SEB) |
| ઓફિશિયલ જાહેરનામું (તા. ૦૧/૦૮/૨૦૨૬) | SEB HTAT SCE Notification PDF |
| તારીખ વધારાનો ઓફિશિયલ પરિપત્ર (તા. ૧૭/૦૯/૨૦૨૬) | SEB HTAT Date Extension Circular PDF |